Detektor tętna płodu

Badanie tętna płodu

Detektor tętna płodu (Doppler fetalny, detektor tętna płodu, FHR – Fetal Heart Rate Detector)
to niewielkie urządzenie medyczne służące do nieinwazyjnego monitorowania akcji serca płodu w okresie ciąży. Działa na zasadzie efektu Dopplera, podobnie jak aparaty USG, ale w znacznie prostszej formie.


🧩 Zasada działania

Detektor wykorzystuje ultradźwięki o częstotliwości 2–3 MHz, które:

  1. Są wysyłane przez głowicę ultradźwiękową w kierunku płodu,

  2. Odbijają się od poruszającego się serca,

  3. Wracają do przetwornika – różnica częstotliwości między falą wysłaną a odbitą (efekt Dopplera) odpowiada prędkości ruchu krwi,

  4. Urządzenie przetwarza sygnał na dźwiękowy i/lub cyfrowy zapis tętna płodu (FHR).


⚙️ Budowa detektora

Typowy zestaw składa się z:

Element Opis
Głowica ultradźwiękowa Przetwornik piezoelektryczny (2–3 MHz), często z kablem spiralnym; przykładana do brzucha pacjentki.
Jednostka główna Zawiera elektronikę wzmacniającą i przetwarzającą sygnał.
Wyświetlacz LCD/LED Pokazuje wartość tętna (zazwyczaj w uderzeniach na minutę, BPM).
Głośnik / słuchawki Umożliwia odsłuch rytmu serca.
Zasilanie Zazwyczaj baterie AA lub akumulator.
Żel USG Stosowany między głowicą a skórą, by poprawić przewodzenie ultradźwięków.

❤️ Zastosowanie

  • Ocena żywotności płodu po 10.–12. tygodniu ciąży.

  • Orientacyjne pomiary częstości akcji serca (FHR).

  • W gabinetach położniczych, szpitalach, a także domowo przez przyszłe matki.

  • W położnictwie szpitalnym stosuje się bardziej zaawansowane urządzenia – kardiotokografy (CTG) – które rejestrują również skurcze macicy.


📊 Typowe parametry techniczne

Parametr Typowa wartość
Częstotliwość głowicy 2–3 MHz
Zakres pomiaru FHR 50–240 BPM
Dokładność ±2 BPM
Głębokość penetracji ok. 4–6 cm
Zasilanie 2×AA lub akumulator Li-ion
Tryb pracy audio / cyfrowy / z wyświetlaczem

⚠️ Bezpieczeństwo i normy

  • Urządzenia spełniają normy IEC 60601-1 (bezpieczeństwo elektryczne) oraz IEC 60601-2-37 (diagnostyczne ultradźwięki).

  • Emisja ultradźwięków jest nieszkodliwa – moc akustyczna poniżej 10 mW/cm².

  • Nie zaleca się jednak nadmiernego, codziennego używania przez osoby nieprzeszkolone – wyłącznie diagnostyczne lub kontrolne.


🏥 Producenci i przykłady modeli

Producent Model Uwagi
Huntleigh Healthcare (UK) Sonicaid D920 / D930 Standard medyczny, bardzo dokładny
Bistos (Korea) BT-200, BT-220 Kliniczny, z wyświetlaczem i analizą FHR
Contec (Chiny) FD300, FD350 Popularny w użytku domowym
Edan Instruments Sonotrax Basic / Pro Często spotykany w gabinetach
Medsinglong / Jumper JPD-100B / 100S Tani, przenośny, z Bluetooth

🔧 Typowe usterki i serwis

Objaw Możliwa przyczyna
Brak dźwięku Rozładowane baterie, przerwa w kablu głowicy
Brak tętna mimo prawidłowego kontaktu Brak żelu, zbyt wczesna ciąża (<10 tydz.), zła pozycja głowicy
Zakłócenia Uszkodzony przewód, zabrudzony przetwornik, słabe ekranowanie
Zaniżony odczyt BPM Błąd kalibracji, interferencje z ruchem matki

🧠 Porównanie z kardiotokografem (CTG)

Cecha Detektor tętna płodu Kardiotokograf (CTG)
Zasada działania Ultradźwiękowy Doppler Ultradźwiękowy Doppler + tensometr skurczów
Rejestracja danych Brak (odsłuch / chwilowy pomiar) Ciągła rejestracja FHR i skurczów
Zastosowanie Kontrola domowa lub w gabinecie Diagnostyka szpitalna, monitoring porodowy
Cena 200–1000 PLN 10 000–40 000 PLN