Obrazowanie medyczne – rodzaje i zastosowania wg narządów
Obrazowanie medyczne to zbiór metod pozwalających na nieinwazyjne lub małoinwazyjne uzyskiwanie informacji o budowie i funkcji narządów. Obejmuje techniki od prostego RTG, przez USG i MRI, po hybrydowe metody typu PET-CT czy PET-MRI.
Poniżej zestawienie wg narządów:
Serce i układ krążenia
-
USG (echo serca, Doppler) – ocena kurczliwości, zastawki, przepływy.
-
RTG klatki piersiowej – pośrednia ocena sylwetki serca.
-
MRI serca – dokładne obrazowanie tkanek, perfuzji, blizn.
-
CT angiografia – naczynia wieńcowe.
-
PET – metabolizm mięśnia sercowego.
-
Inne metody: EKG, Holter, testy wysiłkowe.
Płuca i drogi oddechowe
-
RTG klatki piersiowej – podstawowa diagnostyka.
-
CT wysokiej rozdzielczości (HRCT) – włóknienia, guzy, rozedma.
-
MRI – rzadziej, przy nowotworach i naczyniach.
-
PET-CT – ocena nowotworów płuc.
-
Inne: spirometria, bronchoskopia.
Mózg i układ nerwowy
-
MRI mózgu – udary, guzy, demielinizacje.
-
CT głowy – krwawienia, urazy.
-
PET, SPECT – metabolizm, aktywność neuronów.
-
EEG, MEG – czynnościowe badania elektryczne.
-
Inne: badanie płynu mózgowo-rdzeniowego.
Wątroba, śledziona, trzustka
-
USG – podstawowe badanie.
-
CT/MRI z kontrastem – guzy, marskość, naczynia.
-
Elastografia USG/MR – włóknienie.
-
PET-CT – nowotwory.
-
Inne: badania enzymów wątrobowych.
Żołądek i jelita
-
USG – ograniczone zastosowanie.
-
RTG z kontrastem – dawniej popularne.
-
CT/MRI – nowotwory, zapalenia, perforacje.
-
Endoskopia (gastroskopia, kolonoskopia) – złoty standard.
-
Kapsułka endoskopowa – jelito cienkie.
Nerki i układ moczowy
-
USG – złogi, torbiele, wodonercze.
-
CT – kamica, guzy.
-
MRI urografia – przewody moczowe.
-
Scyntygrafia nerek – czynność.
-
Inne: badanie moczu, kreatynina.
Pęcherz moczowy i prostata
-
USG przezbrzuszne i przezodbytnicze.
-
MRI – szczególnie w raku prostaty.
-
Cystoskopia – bezpośrednia ocena pęcherza.
Woreczek żółciowy i drogi żółciowe
-
USG – złogi, zapalenia.
-
MRCP (cholangiopankreatografia MR) – przewody żółciowe.
-
ECPW (endoskopowe) – diagnostyczno-terapeutyczne.
Ginekologia i położnictwo
-
USG przezbrzuszne i przezpochwowe – standard.
-
MRI – guzy, endometrioza.
-
USG 3D/4D – ciąża.
-
Inne: cytologia, histeroskopia.
Kości i stawy
-
RTG – złamania, zmiany zwyrodnieniowe.
-
CT – skomplikowane urazy, planowanie operacji.
-
MRI – chrząstki, więzadła, szpik.
-
Scyntygrafia – zmiany przerzutowe.
-
USG – powierzchowne stawy.
Mięśnie i tkanki miękkie
-
USG – naderwania, krwiaki.
-
MRI – dokładniejsza ocena.
Skóra
-
Dermatoskopia – znamiona.
-
USG wysokiej częstotliwości – głębokość nacieków.
-
Biopsja – potwierdzenie hist-pat.
Zęby i jama ustna
-
RTG punktowe, pantomogram – podstawowe.
-
CBCT (stożkowa TK) – implantologia.
-
MRI – rzadziej, tkanki miękkie.
-
Inne: badanie stomatologiczne kliniczne.
Uszy
-
USG (u dzieci) – np. wyrostek sutkowaty.
-
CT skroni – kości i przewody słuchowe.
-
MRI – nerw słuchowy.
-
Audiometria – czynnościowe.
Oczy
-
USG gałki ocznej.
-
OCT (optyczna tomografia koherencyjna) – siatkówka.
-
MRI oczodołów.
-
Inne: badanie dna oka, tonometria.
Nos i gardło
-
RTG zatok (obecnie CT).
-
CT zatok – standard.
-
MRI – nowotwory, przysadka.
-
Endoskopia laryngologiczna.
Klatka piersiowa (ogólnie)
-
RTG – przesiew.
-
CT klatki – diagnostyka chorób płuc, śródpiersia.
-
MRI – raczej serce i naczynia.
-
PET-CT – onkologia.
Kończyny
-
RTG – złamania.
-
USG – ścięgna, mięśnie.
-
MRI – więzadła, chrząstki.
-
CT – urazy wieloodłamowe.